■ با توجه به اینکه در مورد نماز اول وقت تأکید شده است، آیا انجام سخنرانی و مراسم جشن بین دو نماز –که باعث از بین رفتن فضیلت اول وقت میشود- مجاز خواهد بود؟
پاسخ: برای دستیابی به پاسخی جامع و متناسب با پرسش، لازم است به چند پرسش پاسخ دهیم.
1. وقت فضیلت نمازهای عصر و عشاء که پس از سخنرانیهای بعد از نماز ظهر و مغرب قرار میگیرند چه وقت است؟ و آیا با سخنرانی بین دو نماز وقت فضیلت آن از دست میرود؟
2. آیا با این مقدار سخنرانی وقت نمازگزاران گرفته میشود؟
3. در صورتی که وقت نمازگزاران گرفته شود، آیا این زمان اتلاف وقت به شمار میرود؟
نظر به اینکه معمولاً –همانطور که در پرسش مطرح شد- سخنرانیها بین دو نماز ظهر و عصر و یا مغرب و عشا برگزار میشود، پس قطعاً وقت نماز ظهر و مغرب گرفته نمیشود، اما با توجه به وقت نماز عصر و عشا باید ملاحظه شود آیا وقت این دو نماز گرفته میشود و یا خیر؟
گفتنی است که وقت فضیلت نماز عصر و عشا که گفته شد: بنابر اظهر شروع وقت فضیلت نماز عصر وقتى است که سایه شاخص به چهار قدم یعنى چهار هفتم شاخص برسد و پایان وقت فضیلت عصر وقتى است که سایۀ جدید شاخص دو برابر خودش گردد [1]. ... و اول وقت فضیلت نماز عشا موقع از بین رفتن شفق است و تا یک سوم شب ادامه دارد.[2]
براین اساس با این فاصله از نظر وقت نه تنها اشکالی پیش نمیآید، بلکه به وقت فضیلت نماز نزدیکتر میشویم.
اما از نظر وقت نمازگزاران به نظر میرسد در این رابطه از دو نکته نباید غافل شد.
الف. از یک طرف میدانیم که بسیاری از نمازگزاران فقط جهت درک نماز جماعت در مسجد حضور مییابند و یا برخی از افراد مسنّ و پیر برای نگهداری وضو در زمان طولانی دچار مشکل میشوند.
ب. از سوی دیگر همۀ ماها نیاز به تذکر و موعظه داریم و میان دو نماز - یعنی زمانی که از یک تماس و ارتباط با معبود خود فارغ شدیم و آمادۀ ارتباط دیگری هستیم - شاید بهترین فرصت برای پذیرش پند و اندرز باشد، بنابر این، در جمع بین این دو باید گفت: ایرادی ندارد که موعظه در بین دو نماز انجام شود، اما به مقداری که موجب خستگی و اذیت نمازگزاران نباشد.
[1]. اگر چه بعید نیست که ابتداء فضیلت نماز عصر موقعى باشد که به مقدار خواندن نماز ظهر (از ظهر) گذشته باشد.
[2]. امام خمینی، تحریر الوسیلة - ترجمه، ج 1، ص 251، دفتر انتشارات اسلامى، قم، چاپ 21، 1425ق؛ ر. ک: وقت فضیلت نمازهای پنج گانه، پاسخ ۲۱۰۱.
■ بهترين نماز ها چه نمازي است؟
بهترين شكل عبادت نماز است. پيامبر(ص) به ابوذر فرمود: الصّلوه خير موضوع فمن شاء أقلّ و من شاء أكثر؛ نماز بهترين عبادت است هر كس بخواهدكم انجام دهد و هر كس بخواهد بيشتر انجام دهد. علي (ع) فرمود: أوصيكم بالصلاه و حفظها فانّها خير العمل و هي عمود دينكم؛ ...
■ چرا از ديگر غسلها(مستحب و واجب ) به جز غسل جنابت نمي توان بدون گرفتن وضو نماز خواند؟
علت این امر بازگشت به روایاتي مي نمايد كه در اين زمينه نقل گرديده و در آن بر اين نكته تصريح مي نمايد كه تنها با غسل جنابت است كه مي توان بدون وضو نماز خواند.
به عنوان نمونه امام صادق عليه السّلام در روايتي فرموده اند:«كلّ غسل قبله وضوء إلّا غسل الجن ...
■ چه كنيم تا نمازمان را با خلوص نيت بخوانيم؟
خلوص نيت محصول معرفت است با شناخت اصولى و عميق از هستى و خداوند آدمى به اين نتيجه خواهيد رسيد كه همه چيز از او است و به او باز مىگردد: انا للّه و انا اليه راجعونآن گاه دل را متوجه او خواهد ساخت و با هيچ چيز و هيچ كس به جاى او حساب باز نخواهد كرد. ب ...