■ آیا شرکت بانوان در نماز عید فطر و عید قربان ممنوع بود و پیامبر اکرم(ص) تنها به دختران دم بخت اجازه شرکت دادند تا زمینه ازدواج آنان فراهم آید؟!
پیامبر اکرم(ص) به دختران دم بخت اجازه فرمودند که در نمازهای عید فطر و قربان حضور یابند، شاید رزق و روزی مناسبی نصیب آنان شود. برخی از دانشمندان دینی، این رزق و روزی را به ازدواج تفسیر نمودهاند،! منظور چیست؟ یعنی قبلاً اجازه نداشتند؟ یا قبلاً به زنان اجازه حضور در نماز داده نمیشد و بعداً دختران مجرد مستثنا شدهاند و...؟ این حدیث به نظرات اهل تسنن شباهت دارد!
پاسخ: در ارتباط با روایت مطرح شده در پرسش، باید گفت؛ امام صادق(ع) از پیامبر(ص) نقل میکند: رسول خدا(ص) اجازه فرمودند تا دوشیزگان برای شرکت در نماز عیدین(عید قربان و عید فطر) از منزل خارج شوند تا رزق یعنی ازدواج روزی آنان شود.[1]
این روایت در صورت پذیرش لزوماً به معنای آن نیست که شرکت بانوان شوهردار و نیز دختران مجرد در نماز عیدین ابتدا ممنوع بود، و سپس اجازه داده شد، بلکه با توجه به اینکه از طرف اسلام، ترغیب و تشویقی برای خارج شدن زنان از منزل حتی برای رفتن به مسجد، انجام نگرفته است؛ از اینرو، شاید برخی افراد احتمال ممنوع بودن شرکت آنان در مراسم دینی را میدادند، اما پیامبر(ص) با این سخن بر مجاز بودن آن تأکید فرمود. اینکه در این روایت تنها به دختران مجرد اشاره شد، معنایش آن نیست که بانوان شوهردار حق شرکت ندارند، بلکه از آنجا که حساسیت در شرکت دختران بیشتر بود، پیامبر(ص) بر شرکت آنان تأکید فرمود.
علاوه بر این، پیامبر اسلام(ص) در این روایت فقط در صدد بیان جواز این موضوع نیست، بلکه از فحوای کلام اینگونه استفاده میشود که آنحضرت در بیان ارشاد و تشویق به این کار بود، و آنرا نوعی حضور اجتماعی مشروع و تأیید شده میداند که علاوه بر اجر و پاداش معنوی، درصد احتمال ازدواج را نیز برای آنان افزایش میدهد.
[1]. نعمان بن محمد مغربى، ابن حیون، دعائم الإسلام، محقق، مصحح، آصف، فیضى، ج 1، ص 186، قم، مؤسسة آل البیت(ع)، چاپ دوم، 1385ق، «رَخَّصَ رَسُولُ اللَّهِ (ص) فِی خُرُوجِ النِّسَاءِ الْعَوَاتِقِ لِلْعِیدَیْنِ لِلتَّعَرُّضِ لِلرِّزْقِ یَعْنِی النِّکَاحَ».
■ سکوت هنگام تلاوت قرآن، آیا ویژه تلاوت در نماز است و یا شامل هر تلاوتی میشود حتی اگر توسط رادیو و نوار و سیدی باشد؟!
بر اساس آیه 204 سوره اعراف، باید هنگام تلاوت قرآن ساکت بود. آنچه در شأن نزول این آیه آمده است، نشانگر آن است که مراد اولیه از آیه، سکوت هنگام تلاوت در نماز است و برخی روایات نیز ناظر به همین مطلبند.
امام باقر(ع) فرمود: «اگر پشت سر امام بودى در دو رک ...
■ فلسفه اينكه در پايان نماز سه بار الله اكبر مي گوييم و دستها را به بالا مي آوريم و سر را تكان داده به اطراف نگاه كرده و آرام بر روی ران می زنند چيست؟آيا اين عمل برگرفته از معصومين عليهم السلام است؟
هرچند بسياري از نمازگزاران پس از سلام نماز، سه مرتبه با حرکت سر و يا احيانا تکان دادن مختصر دست و يا كشيدن دست بر روي ران و... نماز را خاتمه مي بخشند، اما چنين کيفيتي در روايات و منابع فقه شیعه توصيه نشد (البته حرام هم نيست!) و در مقابل آنچه مورد توص ...
■ مگر كشيدن مقداري اندك رطوبت دست به سر و پا چه تأثيري در طهارت دارد؟
همانگونه كه مي دانيد صحت وضو تنها منوط به شستن يا مسح نمودن برخي از اعضاي بدن نيست بلكه زماني مي توان گفت اين عمل عبادي بطور صحيح صورت پذيرفته كه شرايط و مقدمات صحت آن نيز رعايت شود.
از شرايط و مقدمات صحت وضو كه در رساله هاي عمليه نيز ذكر گرديده آ ...