■ 7. اگر نماز برای این است که نمازگزار به کمال برسد، نمازهای استیجاری چیست؟
پاسخ: نماز عبادتی است دارای جنبههای متعدد. یک جنبۀ آن این است که نمازگزار را از فحشاء و منکر باز میدارد و این یعنی اینکه آن شخص به کمال میرسد؛ اما جنبههای دیگری هم دارد از جمله تکلیفی الهی است که شخص باید آن را در زمان حیات خود بیکم و کاست به انجام برساند و اگر چیزی از آن را در زمان حیاتش به انجام نرساند، باید پس از مرگش دیگری به نیابت از او به انجام برساند و نقص آن را جبران کند و این دستور خود خداوند است. البته درجۀ چنین شخصی نزد خدا از درجۀ افرادی که تمام نمازهایشان را در زمان حیاتشان، خود به¬جا آوردهاند پایینتر است و بهرههای معنوی کمتری از نماز میبرد؛ هر چند که هر دو تکلیف الهیشان را انجام دادهاند.
در واقع اینکه خداوند امکان به¬جا آوردن قضای نمازهای فرد را پس از مرگ او فراهم کرده است، هدیه و تخفیفی از جانب خدواند برای مؤمنان است تا به این وسیله زمینۀ غفران الهی و کاهش عذاب برای فرد ایجاد گردد؛ لذا میبینیم که غیر از نماز استیجاری که یکی از واجبات الهی است در اسلام توصیه شده است که بازماندگان مؤمنان از دنیا رفته، بعضی اعمال مستحبی همچون قرائت قرآن و نمازهای مستحبی و صدقات جاری را به نیابت از آنها انجام دهند و به آنها هدیه دهد.
■ بر اساس آموزههای عرفانی، آیا زمانی که انسان سر حال نیست، نباید نماز بخواند، حتی اگر قضا شود؟!
آنچه در پرسش مطرح شده است، در مورد مستحبات - آن هم در برخی شرایط – میتواند صحت داشته باشد؛ یعنی زمانی که انسان حال خوشی ندارد و نمیتواند حداقل ارتباط را با خدا برقرار کند، نباید خود را به مستحباتی چون نمازهای مستحب وادار کند. پیامبر اسلام(ص) در این ...
■ حکم خواندن نماز با لباس غصبی چیست؟
اگر نداند پوشیدن لباس غصبی حرام است، نمازش صحیح است، اما اگر بداند حرام است هرچند نداند نماز را باطل میکند، چنانچه عمداً با لباس غصبی نماز بخواند، باید آن نماز را با لباس غیر غصبی اعاده کند.
رساله نماز و روزه، مسأله ۷۸ ...