■ معنای ذکر بِحَوْلِ اللَّه تَعالى وَ قُوَّتِهِ اقُومُ وَ اقْعُدُ هنگام برخواستن از سجده چیست؟
پاسخ از طرف محمدسعید اختریان پور: خداوند وقتى از انسان ياد مىكند مىفرمايد: «يا أَيُّهَا النَّاسُ أَنْتُمُ الْفُقَراءُ إِلَى اللَّهِ» همه شما در مقابل خدا فقير هستيد.
«فقير» به معنى ندار نيست، فقير به كسى نمىگويند كه مال ندارد، آن كه مال ندارد فاقد مال است. بلكه فقير به كسى مىگويند كه ستون فقراتش شكسته است و قدرت قيام ندارد. معنى اصلى فقير اين است كه انسان در پيشگاه ذات اقدس اله مهرههاى كمرش شكسته است، اگر كسى نباشد دست او را بگيرد، هرگز او قدرت قيام ندارد.
اين كه ما در نماز مىگوييم بِحَوْلِ اللَّه تَعالى وَ قُوَّتِهِ اقُومُ وَ اقْعُدُ اين يك اصل اعتقادى است كه در نماز به صورت ذكر بر زبان مىآوريم ولى فقط مخصوص نماز نيست بلكه در تمام شؤون زندگى ما جارى است. معنايش اين است كه من در تمام امور، در نماز و در غير نماز، نشست و برخاستم به حول و قوه خدا است. آن جانبازى كه در جبهههاى جنگ قطع نخاع شده يا ستون فقراتش شكسته است، اگر كسى دستش را نگيرد كه نمىتواند برخيزد. انسان خود را در پيشگاه ذات اقدس اله اين چنين مىبيند. مىگويد خدايا! نه تنها برخاستن من به حول و قوه توست، حتى نشستن من هم به حول و قوه تو است.
وقتى انسان خود را فقير دانست يعنى در مقابل خدا ستون فقراتش را شكسته ديد و بر ذكر شريف لا حول و لا قوةِ الا باللّه مداومت داشت (به معنى حقيقى) آن وقت دست از طغيان بر مىدارد. مىگويد خدايا! نه تنها برخاستن و نشستن من، بلكه خوابيدن و خوردن و پوشيدن و قلم به دست گرفتن و همه چيز من به كمك تو است. ما در نمازاين ذكر را مىگوييم كه خارج از نماز هم با اين ذكر زندگى كنيم.
■ اگر به نماز جماعت برسیم و امام در رکوع باشد و ما تکبیرة الاحرام بگوییم و قبل از اینکه به رکوع امام برسیم امام از رکوع بلند شود چه کار باید بکنیم؟
اگر مأموم؛ موقعى که امام در رکوع است اقتدا کند و پیش از آن که به اندازۀ رکوع خم شود، امام سر از رکوع بردارد، مىتواند نیت فرادا کند (و نمازش را ادامه دهد) یا صبر کند تا امام براى رکعت بعدی برخیزد[1] و مأموم آن را رکعت اول نماز خود حساب کند. ولى اگر ...
■ فلسفه اينكه نماز با گفتن تكبير شروع شده و به هنگام گفتن« الله اكبر» دست ها را بالا مي آوريم چيست؟
امام رضا عليه السلام در پاسخ به اين سوال فرموده اند: حقّ تعالى ابتداء به تكبير را واجب نموده زيرا در اين جمله ابتداء نام«اللَّه» آمده و حقّ تعالى ارادهاش تعلّق گرفته كه ابتداء به نام او شود و اين مقصود در ابتداء به تسبيح (سبحان اللَّه) و تحميد (الحم ...