■ در چه صورت می توان به نیابت از پدر و مادر نماز به جا آورد؟
پاسخ: نیابت در نماز و روزه از براى انسان زنده جایز نیست. بر هر فرد مکلف واجب است که نماز های واجب خود را، به هر نحوی که می تواند (ایستاده، نشسته، خوابیده و یا حتی با اشاره) خود به جا آورد.
حضرت امام خمینی (ره) و سایر مراجع دیگر فرموده اند:
"تا انسان می تواند بنشیند نباید خوابیده نماز بخواند و اگر نتواند راست بنشیند، باید هر طور که می تواند بنشیند و اگر به هیچ قسم نمی تواند بنشیند، باید به پهلوى راست بخوابد و اگر نمی تواند، به پهلوى چپ و اگر آن هم ممکن نیست به پشت بخوابد، به طورى که کف پاهاى او رو به قبله باشد".[1]
همچنین عبادات واجبی را که انجام نداده، باید در حال حیات خود قضا کند. حضرت امام خمینی و سایر مراجع دیگر در این زمینه نیز فرموده اند: "تا انسان زنده است اگر چه از خواندن نماز قضاهاى خود عاجز باشد، دیگرى نمی تواند نمازهاى او را قضا نماید".[2]
بنابراین، تا زمانی که پدر و مادر زنده باشند نمی توان به نیابت از آنان نمازهای واجب شان را به جا آورد، ولی خواندن نمازهای مستحبی به نیابت از آنان صحیح است.
[1] توضیح المسائل (المحشى للإمام الخمینی)، ج 1، ص 541، مسأله 971.
-[2]توضیح المسائل (المحشى للإمام الخمینی)، ج 1، ص 757 مسأله 1387.
■ افرادی که به سن تکلیف نرسیده اند اما قدرت تشخیص خوب از بد یا گناه از غیر گناه را دارند اگر عبادتی یا گناهی انجام دهند حکم چیست؟
اگر کودک قبل از بلوغ به عبادت پرودگار مشغول شده و نماز و روزه بجا اورده و به امور خیر بپردازد خداوند به او پاداش کارهای خوبش را می دهد اگر چه در برابر گناهان عقابش نمی کند.
وسائل الشیعه ج1 ص42 باب4 « استحباب تمرین الاطفال علی العباده»
وسائل الش ...
■ آیا قضای روزه و نماز امواتی که در زمان حیات حافظهٔ خود را از دست داده بودند لازم است؟
حکم نماز
اگر مريض، حواسّ نداشته به طوری كه نتواند اوقات نماز را تشخیص دهد، نمازهاى فوت شده، قضا ندارد، ولی اگر متوجه بوده و کوتاهی كرده باید قضای نمازها را به جا بياورد و چنانچه از دنيا رفته است، برايش قضا كنند.[1] همچنین اگر عقل و شعور كافى دارد، و ...