■ چه اولینهایی در نماز وجود دارد؟
پاسخ: اولین ها معمولا اهمیت زیادی دارند، مثل اولین روز ازدواج، اولین روز تحصیلی و.... برای پی بردن به اهمیت نماز به چند مورد از اولین های نماز اشاره میکنیم:
1.کعبه (قبله ی نماز) اولین بنا در زمین
قرآن میفرماید: همانا اوّلین خانهاى كه براى (عبادت) مردم مقرّر شد، همان است كه در سرزمین مكّه قراردارد و مایۀ بركت و هدایت جهانیان است. (1)
2.اولین دستور به حضرت موسی (ع)
خداوند تعالی پس از بعثت حضرت موسی (ع) به او فرمود: همانا منم اللّه، جز من خدایى نیست، پس مرا بندگى كن و نماز را بهپادار تا به یاد من باشى. (2)
3.اولین واجب در اسلام
پیامبر (ص) فرمودند: "اولین چیزی که خداوند بر امت من واجب نمود نمازهای پنجگانه بود". (3)
ابن شهر آشوب مینویسد: در مدتی که پیامبر اکرم (ص) در مکه بود، هیچ عبادتی تشریع نشد مگر طهارت و نماز که بر او واجب، و برای امت، سنت (مستحب مؤکد) بود و پس از معراج (در سال نهم بعثت) نمازهای پنجگانه واجب شد. (4)
4.اولین عملی که لازم است تازه مسلمان بیاموزد
تازه مسلمان باید مسائل اسلام را یاد بگیرد و اولین چیزی که طبق سیرۀ پیامبر لازم است یاد بگیرد نماز است. (5)
5.اولین نشانۀ مؤمنان
قرآن کریم هنگامی که میخواهد شاخصههای مؤمنان را بر شمارد، اول از همه روی خشوع در نماز انگشت میگذارد. (6)
6.اولین اقدام حکومت جهانی حضرت مهدی (عج)
اولین اقدام و اصلاح در حکومت حضرت ولی عصر که تنها حکومت عدل فراگیر جهان است، اقامۀ نماز می باشد. (7)
7.ساختِ مسجد از اولین اقدامات پیامبر (ص) پس از هجرت
پیامبر (ص) پس از هجرت از مکه بلافاصله وارد مدینه نشدند، بلکه ابتدا در منطقهای نزدیک مدینه توقف کردند تا حضرت علی (ع) و همراهانشان به او بپیوندند و در این مدت مسجد قبا را بنا کردند. (8)
همچنین در همان اولین روز ورود به مدینه نماز جمعه را خواندند و بعد از نماز، شروع کردند به ساختن مسجد مدینه.
8.اولین پرسش قیامت
بر اساس روایات اهلبیت (علیهم السلام) در روز قیامت از بین تمام فروع دین، نخستین چیزی كه از بندگان حساب میشود نماز است، اگر پذیرفته شد، سایر اعمالشان پذیرفته میشود و اگر رد شد، سایر اعمال نیز رد میشود. (9)
9.اولین عامل جهنمیشدن
بر اساس قرآن کریم، یکی از سؤالاتی که اهل بهشت از اهل جهنم میپرسند این است که چرا شما جهنمی شدید؟ آنها در پاسخ چهار عامل را ذکر میکنند، اولین مورد این است که ما از نمازگزاران نبودیم. (10)
__________________
(1)"إِنَّ أولَ بَيْتٍ وضِع لِلنَّاس لَلَّذي بِبَكَّةَ مُبارَكاً و هُدىً لِلْعالَمينَ" (آلعمران: 96).
(2)"و أَنَا اخْتَرْتُكَ فَاسْتَمِعْ لِمَا يُوحَى إِنَّنِي أَنَا اللَّهُ لَا إِلَهَ إِلَّا أَنَا فَاعْبُدْنِي و أَقِمِ الصَّلَاةَ لِذِكْرِي" (طه: 13 و 14).
(3)عن النبی (ص) : "اوّلُ مَا افتَرَضَ اللّهُ عَلی اُمّتی الصَّلَواتُ الخَمس" (متقی هندی، کنز العمال، ج 7، ص 276)؛ قال (ص) " إِنَّ أَوَّلَ مَا فَرَضَ اللَّهُ تَعَالَى الصَّلَاةُ وَ آخِرَ مَا يَبْقَى عِنْدَ الْمَوْتِ الصَّلَاةُ ." (جامع الاخبار، ص 73).
(4)" لَمْ يُشْرَعْ مِنْهَا مُدَّةَ مُقَامِهِ بِمَكَّةَ إِلَّا الطَّهَارَةُ وَ الصَّلَاةُ وَ كَانَتْ فَرْضاً عَلَيْهِ وَ سُنَّةً لِأُمَّتِهِ ثُمَّ فُرِضَتِ الصَّلَوَاتُ الْخَمْسُ بَعْدَ إِسْرَائِهِ وَ ذَلِكَ فِي السَّنَةِ التَّاسِعَةِ مِنْ نُبُوَّتِهِ." (ابن شهرآشوب، مناقب آل أبيطالب (ع) ، ج1، ص43)
(5)"کانَ رَسولُ اللّهِ (ص) اِذا اَسلَمَ الرَّجُلُ اَوّلُ ما یُعَلّمَهُ الصّلاة" (متقی هندی، کنز العمال، ج 7، ص 279).
(6)"قَدْ أَفْلَحَ الْمُؤْمِنُونَ * الَّذِينَ هُمْ فىِ صَلَاتهِمْ خَاشِعُون" (المؤمنون: 1 و 2).
(7)عَنْ أَبِي جَعْفَرٍ (ع) فِي قَوْلِهِ: "الَّذِينَ إِنْ مَكَّنَّاهُمْ فِي الْأَرْضِ- أَقامُوا الصَّلاةَ و آتَوُا الزَّكاةَ" و هَذِهِ الْآيَةُ لِآلِ مُحَمَّدٍ (ص) إِلَى آخِرِ الْآيَةِ- و الْمَهْدِيُّ و أَصْحَابُه" (تفسير القمي، ج2، ص87).
(8)الصحيحمن سيرة النّبى، علّامه جعفر مرتضى، ج 3، ص 40.
(9)قَالَ رَسُولُ اللَّهِ (ص) : "أَوَّلُ مَا يُنْظَرُ فِي عَمَلِ الْعَبْدِ فِي يَوْمِ الْقِيَامَةِ فِي صَلَاتِهِ فَإِنْ قُبِلَتْ نُظِرَ فِي غَيْرِهَا وَ إِنْ لَمْ تُقْبَلْ لَمْ يُنْظَرْ فِي عَمَلِهِ بِشَيْءٍ" (مجلسی، بحار الانوار، ج79، ص 227) قَالَ الصادق (ع): " أَوَّلُ مَا يُحَاسَبُ بِهِ الْعَبْدُ الصَّلاةُ فَإِنْ قُبِلَتْ قُبِلَ سَائِرُ عَمَلِهِ وَ إِذَا رُدَّتْ رُدَّ عَلَيْهِ سَائِرُ عَمَلِهِ" (وسائل الشيعة، ج4، ص: 34) برای درک این روایات سه مثال می زنیم:
دكتری به مريض ميگويد: از اين نسخه اگر فلان دوا را نخوری، مصرف بقيۀ دواها بیفايده است.
معلم به دانشآموز
■ چنانچه کسی تشهد را سهواً نخوانده و بعد از نماز هم قبل از بجا آوردن قضای تشهد کاری که نماز را باطل می کند انجام داده، وظیفه او چیست؟
فتوای برخی از مراجع تقلید به شرح زیر است:
دفتر حضرت آیت الله العظمی خامنه ای (مد ظله العالی):
در فرض سؤال هر زمانی که یادش آمد بلا فاصله قضاى تشهد فراموش شده را بجا بیاورد و دو سجده سهو نیز بعد از آن بخواند و نمازش صحیح مىباشد.
دفتر حضرت آی ...
■ سلام آیا در پایان نماز وقتی می خواهیم بعد از سلام 3 الله اکبر بگوییم نباید سر خود را تکان دهیم و یا ...
لطفاً کامل توضیح دهید.
ممنون.
بهتر است که با همان حال نماز تکبیرها را بگویید. یعنی سرتان را از قبله برنگردانید. اما اگر این کار را انجام دادی اشکالی ندارد. چون نماز تمام شده است. ...
■ نماز امام زمان علیه السلام را چگونه باید بخوانیم؟
این نماز را در هر زمانی میتوانید بخوانید، اما در اوقاتی مثل شب و روز جمعه خواندن آن ثواب بیشتری دارد. مسجد جمکران از جمله مکانهایی است که خواندن این نماز در آن بسیار توصیه شده و در بحارالانوار جلد ۵۳ صفحه ۲۳۱ خواندن این نماز در مسجد جمکران معادل خو ...