■ در حال تشهد و سلام انجام چه کارهایی مستحب است؟
پاسخ از طرف محمد دماوندی: رعایت موارد ذیل، در تشهد و سلام نماز، مستحب است:
به حال تورّک نشستن، برای مردان؛ یعنی نمازگزار، بر ران چپ بنشیند و روى پاى راست را بر کف پاى چپ بگذارد.[1]
زن، رانهاى خود را به هم بچسباند.[2]
دستها را بر رانها بگذارد و انگشتان را به یکدیگر بچسباند و روی پاهای خود نگاه کند.
قبل از تشهد بگوید: «الْحَمْدُ لِلّه» یا بگوید: «بِسْمِ اللّٰهِ وَباللّٰهِ والْحَمْدُ لِلّٰهِ وَخَیرُ الْأَسْمٰاءِ لِلّٰهِ».
پس از اتمام تشهد، بگوید: وَتَقَبَّلْ شَفٰاعَتَهُ فى أُمَّتِه وَارْفَعْ دَرَجَتَهُ.
در هنگام سلام، نیت سلام کردن بر پیامبران، امامان، فرشتگان و جمیع مؤمنین انس و جنّ را داشته باشد.
در نماز جماعت، امام، سلام را بلند و مأموم آهسته بگوید.
در نماز جماعت، امام در پایان سلام دادن، به جانب راست خود اشاره کند و مأموم به هر دو جانب، البته اگر در سمت چپ او مأموم دیگری باشد و الّا همان سمت راست کافى است. همچنین نمازگزارى که فرادا نماز مىخواند در هنگام سلام رو به طرف قبله سلام داده و با گوشه دو چشم خود به طرف راست اشاره کند.[3]
همچنین، در حال تشهد و سلام «اقعاء» مکروه است، و آن عبارت از این است که کف پاها را به زمین گذارده و روى پاشنهها، بنشیند.[4]
[1]. جهت آگاهی بیشتر در این زمینه، ر. ک: نمایه 74978 (تورک و تربع).
[2]. ر. ک: عاملى، بهاء الدین، محمد بن حسین و ساوجى، نظام بن حسین، جامع عباسى و تکمیل آن، ص 154، دفتر انتشارات اسلامى، قم، اول، 1429 ه ق؛ امام خمینى، سید روح اللّٰه، توضیح المسائل، ص 239، م 1061، اول، بی جا، 1426 ه ق.
[3]. علامه حلّى، حسن بن یوسف، تبصرة المتعلمین فی أحکام الدین، ص 44، مؤسسه چاپ و نشر، تهران، اول، 1411 ق.
[4]. ر.ک: همان.
■ آیا سلام دادن به معصومین (ع) بعد از نمازهای یومیه در منبعی خاص ذکر شده است؟
این گونه سلام ها در منبع خاصی ذکر نشده است ولی نوعی زيارت معصومين عليهم السلام از راه دور محسوب مي شود (1) و در روايات تصريح شده اين گونه سلام ها به آنها رسانده مي شود.
مثلاً در مفاتیح الجنان زيارت حضرت رسول صلى الله عليه و آله از بعيد توصیه شده اس ...
■ آیا حدیثی در مورد ثواب مکبّری کردن در نماز جماعت وجود دارد؟
همانگونه که مستحضرید، در بیشتر نمازهای جماعت نیاز چندانی به مکبّر نبوده و مأمومین با شنیدن صدای امام جماعت، میتوانند رکوع، سجده، تشهد و سلام خود را تنظیم کنند و در حقیقت، امام جماعت خود نقش مکبر را خواهد داشت، بویژه که امروزه با بلندگو میتوان صد ...
■ فلسفه گفتن اذان و اقامه برای نماز چیست؟
در کتاب علل الشرایع، در روایتی از فضل بن شاذان، برخی از دلایل تشریع اذان و اقامه بیان شده است:
«... فَإِنْ قَالَ قَائِلٌ فَأَخْبِرْنِی عَنِ الْأَذَانِ لِمَ أُمِرُوا قِیلَ لِعِلَلٍ کَثِیرَةٍ مِنْهَا أَنْ یَکُونَ تَذْکِیراً لِلسَّاهِی وَ تَنْبِیهاً ل ...