■ منظور از «صالحین» در «السلام علینا و علی عباد الله الصالحین»، چه کسانی هستند؟
پاسخ: «صالح» معنای گستردهای دارد و هر شخص دارای رفتار نیک را در بر میگیرد. این کلمه در قرآن گاه در مقابل گناه و گاه در مقابل فساد بهکار برده شده است.[1] البته در قرآن به جهت استعمالهای بسیار، معانی جزئی مختلفی از آن قصد شده است. بنابر این، صالحان بسیاری از مؤمنان را که اعمال نیک انجام داده باشند در بر میگیرد. البته این کلمه، معنایی تشکیکی دارد؛ یعنی شدّت و ضعف در مصادیق آن بسیار میباشد. به همین جهت روایات مصادیقی را برای آن مشخص کردهاند که در واقع بیان مصداق اکمل میباشد؛ از جمله اینکه امام صادق(ع) به یکی از اصحاب خود فرمود: «خداوند شما را در کتاب خود یاد فرموده آنجا که میفرماید: "فَأُولئِکَ مَعَ الَّذینَ أَنْعَمَ اللَّهُ عَلَیْهِمْ مِنَ النَّبِیِّینَ وَ الصِّدِّیقینَ وَ الشُّهَداءِ وَ الصَّالِحینَ وَ حَسُنَ أُولئِکَ رَفیقاً".[2] سپس فرمود مقصود از پیامبر در آیه شریفه رسول خدا و منظور از صدیقان و شهیدان ما و نیکوکاران شما هستید، پس خود را نیکو و نیکوکار نامدار سازید چنانچه خداوند شما را چنان نامیده است».[3]
[1]. راغب اصفهانی، حسین بن محمد، المفردات فی غریب القرآن، تحقیق، داودی، صفوان عدنان، ص 489، دارالقلم، الدار الشامیة، دمشق، بیروت، چاپ اول، 1412ق.
[2]. نساء، 69: «... در زمره کسانى از پیامبران و صدّیقان و شهیدان و شایستگان خواهند بود که خدا به آنان نعمت [ایمان، اخلاق و عمل صالح] داده و اینان نیکو رفیقانى هستند».
[3]. کلینی، محمد بن یعقوب، کافی، محقق، مصحح، غفاری، علی اکبر، آخوندی، محمد، ج 8، ص 36، دار الکتب الإسلامیة، تهران، چاپ چهارم، 1407ق.
■ آیا در مسجد الاقصی زمانی که قبله مسلمانان بود، نماز خوانده می شد؟ به کدام طرف؟
پیش از پرداختن به پاسخ بیان دو نکته ضروری است:
1. تغییر قبله در سال دوم هجری (در نیمه شعبان هیجده ماه پس از هجرت)، با درخواست پیامبر اسلام،[1] اتفاق افتاده است.[2]
2. بیت المقدس در سال شانزدهم هجری از طریق مسالمت آمیز فتح شد.[3]
بنابراین، تا ...
■ اینکه نماز قضاى پدر، بر پسر بزرگتر، واجب است؛ چرا بايد تكليف پدر را پسر بزرگ بر دوش بكشد؟
1.در ابتدا توجه شما را به حکم شرعی در این باره جلب می کنیم:
همه مراجع: نماز قضاى پدر تنها بر عهده پسر بزرگ خانواده (بعد از فوت پدر) است. امّا اگر كس ديگرى هم به جا آورد، اشكال ندارد و رفع تكليف از پسر مىشود. پسر بزرگ نيز مىتواند كسى را براى خواندن ...
■ چرا از ديگر غسلها(مستحب و واجب ) به جز غسل جنابت نمي توان بدون گرفتن وضو نماز خواند؟
علت این امر بازگشت به روایاتي مي نمايد كه در اين زمينه نقل گرديده و در آن بر اين نكته تصريح مي نمايد كه تنها با غسل جنابت است كه مي توان بدون وضو نماز خواند.
به عنوان نمونه امام صادق عليه السّلام در روايتي فرموده اند:«كلّ غسل قبله وضوء إلّا غسل الجن ...