■ نماز غفیله چگونه خوانده شده و پاداش آن چیست؟
پاسخ از طرف محمد دماوندی: مطابق با پرسشی که مطرح شده پاسخ آن را نیز در دو بخش بیان می نماییم.
اول. کیفیت خواندن نماز غفیله
یکى از نمازهاى مستحبّ نماز غفیله است که بین نماز مغرب و عشا خوانده مىشود. این نماز دو رکعت است که در رکعت اوّل آن، بعد از حمد باید به جاى سوره، این آیه را بخوانند:
«وَ ذَا النُّونِ إِذْ ذَهَبَ مُغاضِباً فَظَنَّ أَنْ لَنْ نَقْدِرَ عَلَیْهِ فَنادى فِی الظُّلُماتِ أَنْ لا إِلهَ إِلَّا أَنْتَ سُبْحانَکَ إِنِّی کُنْتُ مِنَ الظَّالِمِینَ فَاسْتَجَبْنا لَهُ وَ نَجَّیْناهُ مِنَ الْغَمِّ وَ کَذلِکَ نُنْجِی الْمُؤْمِنِینَ».
و در رکعت دوم بعد از حمد به جاى سوره، این آیه را بخوانند «وَ عِنْدَهُ مَفاتِحُ الْغَیْبِ لا یَعْلَمُها إِلَّا هُوَ وَ یَعْلَمُ ما فِی الْبَرِّ وَ الْبَحْرِ وَ ما تَسْقُطُ مِنْ وَرَقَةٍ إِلَّا یَعْلَمُها وَ لا حَبَّةٍ فِی ظُلُماتِ الْأَرْضِ وَ لا رَطْبٍ وَ لا یابِسٍ إِلَّا فِی کِتابٍ مُبِینٍ».
و در قنوت آن بگویند: «اللَّهُمَّ إِنِّی اسْأَلُکَ بِمَفاتِحِ الْغَیْبِ الَّتِى لا یَعْلَمُهَا الَّا انْتَ انْ تُصَلِّیَ عَلَى مُحَمَّدٍ وَ آلِ مُحَمَّدٍ وَ انْ تَفْعَلَ بِی کَذا وَ کَذا» و به جاى کلمه «کذا و کذا» حاجت هاى خود را بگویند و بعد بگویند: «اللَّهُمَّ انْتَ وَلِىُّ نِعْمَتِى وَ الْقادِرُ عَلَى طَلِبَتِى تَعْلَمُ حاجَتِى فَأسْأَلُکَ بِحَقِّ مُحَمّدٍ وَ آلِ مُحَمَّدٍ عَلَیْهِ وَ عَلَیْهِمُ السَّلامُ لَمَّا قَضَیْتَهَا لِی».[1]
دوم. ثواب و فضیلت خواندن نماز غفیله
در روایات شیعه برای نماز غفیله ثواب و فواید بسیاری بیان شده که ما در این جا به برخی از آنها اشاره می نماییم.
1. نماز بین نماز مغرب و عشاء بسیار فضیلت دارد و آن نماز توبه کنندگان است و در روایت وارد شده که به آن نماز «غفیله» می گویند و آن دو رکعت است، که در رکعت اول پس از حمد آیه وَ ذَا النُّونِ إِذْ ذَهَبَ مُغاضِباً و در رکعت دوم پس از حمد آیه وَ عِنْدَهُ مَفاتِحُ الْغَیْبِ مىخوانند، و ثواب این نماز نزد خدا از گرفتن روزه بیشتر است.[2]
2. امام صادق (ع) از پدرش و او از پدرانش (ع) روایت نموده که پیامبر خدا (ص) فرمود: در ساعت غفلت نماز نافله گزارید هر چند که دو رکعت نماز ساده باشد؛ زیرا آن دو رکعت سراى ارجمندى و بهشت را به دنبال آورد. عرض شد: اى پیامبر خدا! ساعت غفلت کدام است؟ فرمود: بین مغرب و عشاء (نماز غفیله).[3]
3. هشام بن سالم از امام صادق (ع) نقل می کند که آن حضرت فرمود: هر کس این دو رکعت را در بین نماز مغرب و عشا بخواند و به این دعا تبرّک جوید و حاجت خود را از حضرت حق طلب نماید خداوند حاجت او را بر آورده نماید و آن چه را خواهد به او کرامت کند».[4]
[1] خمینی، روح الله، توضیح المسائل (المحشى) ، ج 1، ص 430، م 775، مؤسسة نشر اسلامی وابسته به جماعه مدرسین، چاپ هشتم، قم، 1424 هـ ق.
[2] دیلمی، حسن، ارشاد القلوب الی الصواب، سلگى نهاوندى، على، ج1، ص 232، نشر ناصر، قم، چاپ اول، 1376 هـ ش.
[3] صدوق، ثواب الاعمال و عقاب الاعمال، حسن زاده، صادق، ص 115، ح 1، انتشارات ارمغان طوبى، تهران، چاپ اول، 1382 ش.
[4] بهایی، منهاج النجاح فی ترجمة مفتاح الفلاح، بسطامى، على بن طیفور، ص 309، حکمت، تهران، چاپ ششم، 1384 ش.
■ معیار حدّ ترخّص شنیدن اذان و دیدن دیوارهای شهر است، آیا یکی از آن دو کافی است یا این که باید هر دو با هم وجود داشته باشند؟
حد ترخص مکانی است که در آنجا صدای اذان متعارف و بدون بلندگوی شهر شنیده نمی شود.
منبع: اجوبةالاستفتائات مقام معظم رهبری ...
■ می خواستم با چند نمونه از کارهایی که پاداش نماز را زیاد میکند آشنا شوم.
1. استفاده ازانگشتر عقيق
2 . پوشيدن لباس پاكيزه
3. شانه كردن موها
4. مسواک كردن قبل از نماز
5. خود را براى نماز خوشبو نمودن
6. خواندن نماز در اول وقت
هر چه به اول وقت نزديكتر باشد، بهتر است ، مگر آنكه تأخیر آن از جهاتى بهتر باشد؛ مثلا صبر كند ...
■ حکم وضو گرفتن در هنگام صعوبت در رفع مانع چیست?
یکی از واجبات وضو نبودن مانع برای رسیدن آب به بدن است. حال ممکن است فردی که سرو کارش با چسب است، برطرف کردن این مانعها برای هر بار وضو برایش مشقت داشته باشد، اگر بخواهد پاک کند وقت خیلی زیادی ازش گرفته میشود، آیا صحیح است همانطور وضو گرفته و نماز ...